Klub Wioślarski „Gopło” w Kruszwicy

Na zdjęciu: wioślarze na pomoście Klubu Wioślarskiego „Gopło” w Kruszwicy pod Mysią Wieżą, 1938. Autor nieznany, fotopolska.eu, domena publiczna.

W 1910 roku Niemcy założyli na Gople klub Ruder-Verein Goplo. 5 marca 1911 roku zebrał się w Kruszwicy komitet polskich mieszkańców Kruszwicy i Inowrocławia i założył własne towarzystwo, „Vistulę”, od łacińskiej nazwy Wisły. Prezesem został dr Michał Laskowski, jego zastępcą budowniczy Kazimierz Pelz. Pomagał im Kazimierz Czajkowski z poznańskiego Klubu Wioślarskiego z 1904 roku.

Niemieccy właściciele gruntów nad jeziorem nie chcieli oddać polskiemu towarzystwu miejsca pod przystań. Józef Kościelski dał mu dwie morgi w majątku Szarlej, u ujścia Kanału Noteckiego, daleko od miasta. We wrześniu 1911 roku stanęła tam przystań z pomieszczeniem na łodzie, szatnią, salką zebrań i pomostem. W 1913 roku członkowie przewiosłowali 2438 kilometrów.

Towarzystwo przetrwało I wojnę pod opieką dr. Laskowskiego i w 1919 roku należało do założycieli Polskiego Związku Towarzystw Wioślarskich. Po wojnie niemiecki klub zniknął z Kruszwicy. Jego członkowie, jak odnotowała kronika związku, zrzeszyli się w Berlinie. Polacy dostali teren przy Mysiej Wieży, o który starali się od 1911 roku, razem z poniemiecką przystanią. Wtedy „Vistula” stała się Klubem Wioślarskim „Gopło”. Źródła podają rok zmiany nazwy od 1919 do 1923.

Kronika związku oceniała, że tor na Gople niewielkim kosztem można przygotować nawet do mistrzostw Europy. Klub ściągał tu regaty. Pierwsze, w sierpniu 1933 roku, zgromadziły siedem towarzystw. Rok później przypłynęło dziewięć klubów, a jeden z biegów rozegrano przy takiej fali, że wioślarze byli przemoczeni, a w łodziach stała woda. Kolejne regaty klub urządził w 1936 roku na swoje 25-lecie.

Wiosną 1945 roku członkowie odzyskali zniszczony w czasie wojny tabor, a w maju 27 wioślarzy złożyło przyrzeczenie przed przedstawicielem związku. W 1949 roku klub zdobył pierwsze mistrzostwo Polski: czwórkę ze sternikiem wygrały Janina Czarniak, Urszula Kilińska, Teresa Zielińska i Anna Robotnikowska, sterowała Janina Wesołowska.

W maju 1950 roku klub połączono z KS Piast w „Związkowca”, a w 1956 roku jego sekcje weszły do Sparty przy kruszwickiej cukrowni.

Samodzielny klub zarejestrowano w listopadzie 1992 roku pod nazwą Klub Wioślarski z 1911 r. w Kruszwicy. Od 1995 roku nazywa się KW Gopło.

Przystań stoi dziś na Półwyspie Rzępowskim, z pomostami po obu stronach półwyspu, hotelikiem i torem regatowym. W 2005 roku na jesienne regaty kwalifikacyjne przyjechało tu 600 zawodników z 33 klubów.