Na zdjęciu: przystań Tomaszowskiego Towarzystwa Wioślarskiego z łodziami, 1930. Autor nieznany, Wikimedia Commons, domena publiczna.
Grunt pod przystań nad Pilicą towarzystwo wydzierżawiło od hrabiego Ostrowskiego. Założono je 6 maja 1927 roku, we wrześniu wojewoda łódzki wpisał je do rejestru stowarzyszeń. Pierwszego prezesa źródła podają różnie: „Ilustrowana Republika” w 1929 roku wymieniała Oskara Knothego, kronika związku z 1930 roku dyrektora J. Czałbowskiego, Wikipedia J. Amroziewicza.
Przystań otwarto 16 czerwca 1929 roku. Po chrzcie pięciu łodzi spuszczono je na Pilicę i odbyła się defilada. Na wrzesień zapowiedziano pierwsze regaty w Tomaszowie, na 1200 metrach od lasu smardzewickiego do Niebieskich Źródeł. Dwie nagrody przechodnie ufundował Knothe. Łodzi było niewiele, więc członkowie pływali głównie na wycieczki. Kronika związku z następnego roku naliczyła 120 członków. Towarzystwo co roku urządzało w mieście wianki.
Sezon otwierano po nabożeństwie. W maju 1930 roku członkowie przeszli ze sztandarami na przystań, gdzie otwarcia dokonał ks. kanonik Szymański. Potem była zabawa.
„Przegląd Sportowy” w 1953 roku przywołał towarzystwo jako klub sanacyjnych elit i podał inną datę założenia, marzec 1928 roku. Według Wikipedii w czasie wojny przystań zajęli Niemcy, korzystała z niej Hitlerjugend. Pod koniec 1944 roku postawiono na jej terenie żelbetowy bunkier. Po 1945 roku towarzystwa nie reaktywowano. Na tym miejscu działa dziś Przystań Miejska nad Pilicą. Tablice opowiadają tam o historii przystani towarzystwa.
Źródła
Ten wpis przygotowaliśmy na podstawie 14 źródeł.
- Dziennik Urzędowy Województwa Łódzkiego 1927-12-19 R. 8 nr 25, s. 9 [PDF]
z dnia 14. 9. 1927 r. L. BP. 1709-3, wciągnięto do rejestru Stowarzyszeń i Związków Nr. 1629, „Tomaszowskie Towarzystwo Wioślarskie"
· rejestracja 14.09.1927
- Ilustrowana Republika 1929-05-30 R. 7 nr 146, s. 6
na dzień 16-go czerwca wykończyć wszelkie prace przygotowawcze i dnia tego dokonać otwarcia przystani wioślarskiej na Pilicy
· termin otwarcia przystani
- Ilustrowana Republika 1929-06-18 R. 7 nr 165, s. 4
odbyło się uroczyste otwarcie przystani towarzystwa wioślarskiego. Po chrzcie pięciu łodzi spuszczono je na Pilicę
· otwarcie przystani, chrzest 5 łodzi
- Ilustrowana Republika 1929-09-25 R. 7 nr 263, s. 4
Pierwsze w Tomaszowie regaty wioślarskie odbędą się 29 b. m. ... Start w lesie smardzewickim, meta przy niebieskich źródłach
· pierwsze regaty, trasaDwie nagrody przechodnie ofiarowane zostały przez pierwszego prezesa towarzystwa p. Oskara Knothe
· pierwszy prezes Oskar Knothe
- Ilustrowana Republika 1930-05-20 R. 8 nr 136, s. 7
członkowie towarzystwa wioślarskiego udali się ze sztandarami na przystań nad Pilicę, gdzie dokonał otwarcia ks. kanonik Szymański
· otwarcie sezonu 1930
- Ilustrowana Republika 1932-09-14 R. 10 nr 254, s. 4
W niedzielę, 18 bm. odbędzie się uroczyste zakończenie sezonu wioślarskiego, połączone z zabawą na przystani tomaszowskiego towarzystwa wioślarskiego
· zakończenie sezonu 1932
- Echo 1936-07-27 R. 12 nr 207, s. 2
Straż Ogniową w Tomaszowie, która ... wespół z członkami Towarzystwa Wioślarskiego rozpoczęła poszukiwania
· akcja ratownicza 1936
- Przegląd Sportowy R. 9, 1953 nr 19 (5 III), s. 6
w marcu 1928 r. powstało w Tomaszowie Mazowieckim Tomaszowskie Towarzystwo Wioślarskie
· rozbieżna data założenia (1928) i lista założycieli; tekst propagandowy
- Przystań Miejska nad Pilicą – Kocham Tomaszów
postawiono tablice przedstawiające krótkie historie powstania Przystani Tomaszowskiego Towarzystwa Wioślarskiego
· dzisiejsza przystań miejska z tablicami o TTW
- Tomaszowskie Towarzystwo Wioślarskie – Wikipedia
6 maja 1927 odbyło się zebranie założycielskie TTW, podczas którego przyjęto statut
· trop: data zebrania założycielskiego, Nowierski, losy wojenne (niezweryfikowane)
- „Sport Wodny” – lista PZTW (1930)
Tomaszowskie Towarzystwo Wioślarskie
· obecność na liście członkówTrzecim wreszcie założonem 6 maja 1927 Tomaszowskie Towarzystwo Wioślarskie w Tomaszowie Mazowieckim.
· rok założeniaGrunt pod budowę przystani uzyskano od hr. Ostrowskiego
· 6 V 1927 założenie; grunt pod przystań od hr. Ostrowskiego (dzierżawa).Zarząd Towarzystwa z prezesem dyr. J. Czałbowskim na czele stara się o rozszerzenie agend Towarzystwa
· dyr. J. Czałbowski – prezes (pierwszy zarząd)zakładając przystań, pod którą teren uzyskało w formie dzierżawy od hr. Ostrowskiego. Niewielka ilość łodzi pozwala narazie na urządzanie bliższych i dalszych wycieczek
· Teren przystani – dzierżawa od hr. Ostrowskiego; mało łodzi.Urządza też Towarzystwo rok rocznie wianki w Tomaszowie, która to uroczystość wypada zwykle bardzo okazale.
· Coroczne wianki w Tomaszowie.Energiczna praca członków, których ilość wzrosła do 120 zapewnia Towarzystwu dalszy pomyślny rozwój.
· Ok. 1930: 120 członków.
- „Sport Wodny” – lista PZTW (1936)
Towarzystwo Wioślarskie
· obecność na liście członków
- pbc.gda.pl
Poza Tomaszowskiem Tow. Wiośl., które bodajże po raz pierwszy występowało na regatach, żadne Towarzystwo pozamiejscowe udziału nie wzięło
· Pierwszy start TTW na regatach (w Kaliszu) – odpadło w przedbiegu (numer bez daty w OCR).
- pbc.gda.pl
6. Tomaszowskie Tow. Wioślarskie [7?] pkt. [OCR: „i pkt”]
· Sezon 1938: TTW na 6. miejscu tabeli kajakowej okręgu (liczba punktów nieczytelna w OCR).
Bądźmy w kontakcie
Widzisz błąd albo masz zdjęcie, kronikę, wspomnienie? Napisz na adres czesc@stanwody.org.