Włocławskie Towarzystwo Wioślarskie (WTW)

Na zdjęciu: Henryk Grabowski i Wiktor Szelągowski z Włocławskiego Towarzystwa Wioślarskiego, zwycięzcy dwójki bez sternika na mistrzostwach Polski w Brdyujściu, 1933. Autor nieznany, Narodowe Archiwum Cyfrowe, domena publiczna.

Zatwierdzony statut Towarzystwa Wioślarskiego dotarł do Włocławka 17 września 1886 roku. Starał się o niego od roku adwokat Bolesław Domaszewicz, a przy legalizacji pomógł warszawski lekarz Henryk Stankiewicz. Towarzystwo powstało pod zaborem rosyjskim dzięki protekcji petersburskiego Yacht-Klubu. Pierwszym prezesem był według strony klubu Walerian Ehrenkreutz, według kroniki związku z 1930 roku sam Domaszewicz.

Przez pierwsze dziesięciolecia towarzystwo działało bardziej jak placówka narodowa niż klub sportowy. Miało chór „Echo Wioślarskie”, bibliotekę i odczyty, a w czasie I wojny prowadziło szkołę ludową. W 1903 roku członkiem honorowym został Henryk Sienkiewicz. Włocławianie pływali pod białą flagą z niebieskim krzyżem, a łodzie „Kujawianka” i „Pilica” przypływały na zloty wioślarskie w Ciechocinku. Towarzystwo należało do założycieli Komisji Międzyklubowej, która przed 1914 rokiem zastępowała zakazany przez Rosjan związek.

Pierwsza przystań pływała po Wiśle. Wiosną 1908 roku zatonęła w porcie zimowym, a w czasie I wojny Niemcy urządzili na następnej pływający szpital wojskowy. 11 listopada 1918 roku członkowie towarzystwa w szeregach Polskiej Organizacji Wojskowej rozbrajali 600-osobowy garnizon niemiecki.

Od 1921 roku prezesem był Jerzy Bojańczyk, przedsiębiorca, w 1918 roku pierwszy prezydent Włocławka, a w latach 1932–1939 prezes Polskiego Związku Towarzystw Wioślarskich. Nowy statut zmienił wtedy nazwę na Towarzystwo Wioślarskie we Włocławku, żeby skrót nie mylił się z warszawskim WTW. Za prezesury Bojańczyka towarzystwo wydzierżawiło od magistratu teren u ujścia Zgłowiączki do Wisły i zbudowało przystań lądową. Stanął żelbetowy garaż na łodzie z tarasem, domek klubowy, korty tenisowe i basen z czterema stanowiskami do nauki wiosłowania.

Nową siedzibę otwarto w maju 1926 roku, budowa trwała do końca dekady. Kronika związku pisała o niej jako o wzorze dla towarzystw w Polsce i za granicą. W wieczór świętojański nad Zgłowiączką zbierały się tłumy: płynął korowód udekorowanych łodzi, grała orkiestra wojskowa, śpiewało „Echo Wioślarskie”, ćwiczył Sokół, na koniec strzelały sztuczne ognie.

W 1929 roku Wiktor Szelągowski i Henryk Grabowski ze sternikiem Tadeuszem Gaworskim (w części źródeł Gawroński) wygrali pierwsze mistrzostwa Polski rozegrane w dwójce ze sternikiem. Tego samego lata byli trzeci na mistrzostwach Europy w Bydgoszczy. Tytuł mistrza kraju zdobyli jeszcze trzy razy, a w 1932 roku w Belgradzie znów przypłynęli trzeci w Europie.

We wrześniu 1939 roku polegli zawodnicy Jan Sodolski, Bogdan Ciechanowski i Tadeusz Tabor. Zamordowany został Henryk Grabowski, w walce zginęli Stanisław Postolski, Zenon Dombrzalski i Henryk Kawalec. Przystań przetrwała okupację, bo korzystali z niej oficerowie Wehrmachtu, SS i policji. Trzy skrzynie z trofeami i dokumentami towarzystwa Niemcy wywieźli i prawdopodobnie spalili.

W 1949 roku towarzystwo musiało wejść do pionu sportowego „Związkowiec”. Przez blisko cztery dekady włocławscy wioślarze startowali jako Sparta, Kujawiak i Włocławia, aż 16 stycznia 1987 roku zarejestrowano reaktywowane Włocławskie Towarzystwo Wioślarskie.

Stara przystań przy ulicy Piwnej wróciła do niego po 1990 roku, zniszczona przez powodzie. Zawodnicy trenują w nowej przystani, oddanej w 2014 roku.