Na zdjęciu: most na Wiśle łączący Warszawę z Pragą, 1934. Fot. Willem van de Poll, Nationaal Archief (Holandia), CC0.
Dwudziestu oficerów zebrało się 6 maja 1919 roku w kasynie 21 pułku piechoty na Cytadeli i założyło Wojskowy Klub Wioślarski, według Wikipedii pierwsze stowarzyszenie wioślarskie w Wojsku Polskim. Inicjatorami byli porucznik Jan Dobrski i podporucznik Bogdan Hoff oraz studenci z Legii Akademickiej. Statut zatwierdził rozkazem minister spraw wojskowych 25 października.
Klub przejął teren i łodzie niemieckiego Deutsche Ruder-Vereinigung Warschau przy Wybrzeżu Kościuszkowskim, między Mostem Poniatowskiego a mostem średnicowym. W 1920 roku postawił dwa pomosty i drewniany budynek. Prezesem był wiceadmirał Kazimierz Porębski, potem Aleksander Bobkowski. W grudniu 1919 roku klub należał do założycieli związku towarzystw wioślarskich.
Od 1922 roku urządzał Święto Wisły, a w 1923 roku pierwsze oficjalne regaty wioślarsko-żeglarskie na Wiśle dla klubów Warszawy. Na Wiankach w 1926 roku jego przystań była oświetlona najrzęsiściej ze wszystkich.
Pod koniec 1925 roku klub zmienił nazwę na Wojskowy Klub Sportów Wodnych. W 1928 roku miał 319 członków, a obok łodzi wioślarskich 23 żaglowe.
W latach 1930–1932 stanął nowy gmach klubowy według projektu Juliusza Nagórskiego (w części źródeł Janusza), z restauracją, basenem i hangarami na bulwarze. Od grudnia 1931 roku klub nazywał się Oficerski Yacht Klub RP, a wicekomandorem do spraw żeglarstwa został generał Mariusz Zaruski. Kronika związku pisała, że najwspanialsza w Polsce przystań i nowa nazwa przekreśliły dawną działalność regatową klubu.
W rekordowym 1938 roku klub liczył 1300 członków, z oddziałami w Gdyni i w Augustowie. W samej Warszawie było ich prawie tysiąc.
We wrześniu 1939 roku bomba zrzucona na Most Poniatowskiego trafiła w budynek klubu. Zniszczony gmach stał do końca okupacji, rozebrano go latem 1945 roku. Na jego miejscu biegnie dziś wschodnia jezdnia Wisłostrady. Według Wikipedii klub działał jeszcze krótko po wojnie, do 1950 roku.
Źródła
Ten wpis przygotowaliśmy na podstawie 17 źródeł.
- S. Piekarski, Oficerski Yacht Klub Rzeczypospolitej Polskiej w Warszawie w dwudziestoleciu międzywojennym, Przegląd Historyczno-Wojskowy 2016 nr 2-3, s. 85-116
przejęli niemiecki klub wioślarski Deutsche Ruder – Vereinigung Warschau
· założyciele i przejęcie mienia klubu niemieckiego6 maja 1919 r. w kasynie 21. pp (cytadela warszawska) odbyło się zebranie organizacyjne, z udziałem 20 oficerów
· data zebrania założycielskiegoW rekordowym 1938 r. zrzeszał on, łącznie z oddziałami w Augustowie i Gdyni, aż 1300 osób
· liczba członków 1938jedna z bomb zrzucanych na most Poniatowskiego centralnie trafiła w budynek klubowy
· zniszczenie IX 1939, rozbiórka latem 1945
- Stołeczny Oficerski Yacht-Klub R.P., Fundacja Warszawa1939
budynek został poważnie uszkodzony we wrześniu 1939
· budowa 1930-1932, architekt, zniszczenia
- J. Loth, Wisła w życiu dzisiejszej Warszawy, Kronika Warszawy 1930 nr 4-5 (Mazowiecka Biblioteka Cyfrowa)
Wojskowy Klub Wioślarski w Warszawie, przystań stała, ilość członków 181.
· członkostwo w PZTW i stan 1930
- Wojskowy Klub Wioślarski w Warszawie – Wikipedia
Działalność prowadził do 1950 roku
· działalność po wojnie do 1950 (tylko Wikipedia, za Kobendzą 2001)
- „Sport Wodny” – lista PZTW (1919)
Wojskowy Klub Wioślarski
· obecność na liście członków17. 1919. Wojskowy Klub Wioślarski, Warszawa.
· Rok w liście klubów PZTW (1930).Akademicki Związek Sportowy - Warszawa i Wojskowy Klub Wioślarski - Warszawa. Zjazd poznański uchwalił założenie
· Wśród założycieli PZTW.
- „Sport Wodny” – lista PZTW (1936)
Oficerski Yacht Klub RP
· obecność na liście członków
- „Sport Wodny” – lista PZTW (1938)
Oficerski Yacht Klub
· obecność na liście członków
- pbc.gda.pl
Wojskowy Klub Wioślarski w Warszawie już ustawił swą przystań na sezon bieżący w tymże miejscu, jak w roku ubiegłym.
· Przystań (pływająca) ustawiana co sezon; 1 IV 1926 oddana członkom.
- pbc.gda.pl
Wojskowy Klub [W]ioślars[k]i - Czerniakowska 195.
· Adres klubu (wykaz klubów pływackich).
- pbc.gda.pl
Wojskowy Klub Wioślarski przebudowuje obecnie swą przystań i otwarcie ruchu uzależnione jest od wykończenia prac budowlanych.
· Przebudowa przystani wiosną 1932.
- pbc.gda.pl
Wybudowanie najwspanialszej w Polsce przystani i zmiana w nazwie klubu przekreśliły dawną działalność regatową.
· Po przemianowaniu na Oficerski Jacht-Klub RP koniec działalności regatowej w wioślarstwie.
- pbc.gda.pl
Oficerski Yacht Klub R. P. Warszawa, Wybrzeże Kościuszkowskie 2
· Adres OYK RP w wykazie PZTW.
- pbc.gda.pl
Oficerski Yacht Klub R. P. (dawniej Wojskowy Klub Sportów Wodnych, jeszcze dawniej Wojskowy Klub Wioślarski) w roku ubiegłym po wykończeniu wspaniałego budynku nowej przystani zasadniczo zmienił swój front sportowy
· Po ukończeniu nowej przystani klub zmienił profil z wioślarskiego na żeglarski (SW 1932 nr 15, „w roku ubiegłym”).
- pbc.gda.pl
W dniu 9 maja, o godz. 12 odbędzie się uroczystość otwarcia sezonu w Oficerskim Yacht Klubie na przystani na wybrzeżu Kościuszkowskim.
· Otwarcie sezonu z podniesieniem bandery i chrztem nowych łodzi; oddział w Augustowie.
- pbc.gda.pl
płk. Spałka w imieniu Yacht Clubu Ofic.
· płk Spałek – reprezentant OYK RP
- pbc.gda.pl
Widok nowej pięknej przystani Oficerskiego Yacht Klubu Rzeczypospolitej Polskiej w Warszawie.
· 1932 – podpis zdjęcia nowej przystani OYK RP.
- pbc.gda.pl
przystanie - rzęsiście iluminowane, w szczególności Wojskowy Klub Wioślarski.
· Wianki 1926 – najbardziej iluminowana przystań.
Bądźmy w kontakcie
Widzisz błąd albo masz zdjęcie, kronikę, wspomnienie? Napisz na adres czesc@stanwody.org.